© Bart Luirink

Geef mij maar Madonna
7 Nov 2006

Minister Van Ardenne kent geen twijfel. De adoptie van de dertien maanden jonge David Banda uit Malawi door Madonna is fout. Bart Luirink reageert vanuit Johannesburg.
 
Volgens Van Ardenne horen Afrikaanse kinderen op te groeien in Afrika, in hun eigen omgeving. Daar compenseren cultuur, traditie en gemeenschapsbanden de honger. Rijken zoals Madonna moeten zich aan de regels houden, wie zomaar een peuter adopteert moedigt kinderhandel en prostitutie aan. Laat Madonna zich druk maken over Darfur! (Interview met de minister, de Volkskrant, 31 oktober 2006).

Ziehier hoe mevrouw Van Ardenne zo’n uiterst complexe kwestie als adoptie tot een hapklare brok kneedt waarover zij vervolgens, in de beste traditie van het spreekwoordelijke eigenwijze vingertje, een banvloek uitspreekt. Klaar. Maar wie de vele facetten van deze ‘kwestie’ eens in kaart brengt, komt er al snel achter dat het morele kompas geen richting duidt.

Om te beginnen is er het fenomeen van de adoptie zelf. Daar is eigenlijk niemand tegen. Ingewikkelder wordt het als het nieuwe ouderpaar afwijkt van de norm, zoals met homo’s, of als ter adoptie aangeboden kinderen zwart zijn. De statistieken vertellen ons dat niet-blanke kindertjes aanmerkelijk slechter in de markt liggen dan blanke. Madonna heeft van de rijk-blanke reserves, waaraan de motieven van veel adoptie-ouders mank gaan, blijkbaar geen last.

Vervolgens zijn er de regels waaraan Madonna zich niet gehouden zou hebben. Het is niet duidelijk of in Malawi zulke regels bestaan. Inmiddels staat wel vast dat er met de vader van David keurig overleg is gevoerd en dat hij bij zijn volle verstand toestemming heeft gegeven. Het klopt dat ‘gewone’ mensen zich doorgaans door een eindeloze bureaucratische rompslomp moeten vechten teneinde een kind te adopteren. Maar is die stroperigheid dan gewenst? Mevrouw Van Ardenne verdedigt de regelgeving met het argument dat deze er is om kinderen te beschermen. ‘In veel landen worden kinderen verkocht onder het mom van adoptie’, zegt ze. Dat klopt natuurlijk en het ingewikkelde is nu juist dat de regels geen enkele bescherming lijken te bieden. Van Madonna staat overigens wel vast dat ze van de kleine David geen schandknaap wil maken.

Dan is er het argument van de omgeving. Zal David wel aarden in Londen? Wie zal het zeggen? Sommige ervaringsdeskundigen beweren dat plaatsing binnen een andere cultuur niet zonder problemen verloopt. Maar er zijn evenzeer voorbeelden die zeggen dat het wel werkt. In elk geval lijkt het me niet verdedigbaar om vanwege het gevaar van psychologsiche schade alleen Madonna het recht op adoptie te ontzeggen, en daarmee het kind het recht op eten en onderwijs. Toch lijkt de minister daar voor te pleiten. Omdat Madonna beroemd is? Dat lijkt me geen uitsluitingscriterium. Of omdat de CDA minister de kleine David niet wil toevertrouwen aan een ontaarde moeder die zichzelf bij gelegenheid aan een kruis nagelt? Ik zou zeggen: Mama, don’t preach.

Ik hoor de minister denken: de Afrikanen zijn er zelf tegen! Maar liefst 67 ngo’s in Malawi keerden zich immers tegen de adoptie. Charles Onyango-Obbo, commentator van The Nation, een gezaghebbende krant in Kenia, vraagt zich af of deze organisaties ook een verklaring tegen de corruptie zouden tekenen. Onyango-Obbo beschuldigt de ngo’s van hypocrisie. ‘Ze worden vrijwel allemaal door westerse charitatieve instellingen en donoren gesteund. (…) De kinderen van hun stafleden gaan doorgaans naar dure privescholen in Malawi. Ze denken er niet aan om zelf een kind te adopteren.’ De Zimbabwaanse professor en journalist Stanford Mukasa vraagt zich in zijn wekelijkse nieuwsbrief af waarom niemand het belang van de kleine David als uitgangspunt neemt? Ook hier in Johannesburg, waar ik woon, verschillen veel reacties aanzienlijk van het verbale geweld van de minister dat mij ‘s morgens via de digitale snelweg bereikt.

Terwijl veel ouders in Nederland van hun kinderen graag wereldburgers willen maken (leuk een jaartje door de VS liften, lekker een tijdje als au pair in Parijs, stoer vrijwilliger in een aidskliniek in Zuid-Afrika), moeten Afrikaanse kinderen vooral blijven zitten waar ze zitten. En wij – de minister, het westen, de ontwikkelings’samenwerking’ – moeten hen dan weerbaar maken. Die mindset houdt sinds jaar en dag de afhankelijkheid van dit prachtige continent in stand. Het idee dat zwarten in ‘hulle eie gebiede’ horen, lag ten grondslag aan de thuislandenpolitiek van Hendrik Verwoerd. Met die politiek is in Zuid-Afrika inmiddels korte metten gemaakt maar, o ironie, fort Europa koketteert er nu weer mee. Misschien heeft Madonna daartegen wel haar, even spreekwoordelijke, middelvinger omhoog gestoken.
 
© Bart Luirink
 
© Bart Luirink, hoofdredacteur van Zuidelijk Afrika Magazine (ZAM); hij woont in Johannesburg


<< naar Magazine




COLUMNS van deze auteur:
over Kenia en of het nog wat wordt met democratie in Afrika
ZAM-hoofdredacteur maakt zich kwaad...


COLUMNS van andere auteurs:
Zuid-Afrikaans optimisme
Met het South African Institute for...

Veel over, weinig uit Afrika op IDFA 2011
In het programma van het IDFA 2011, het...

Het Zuid-Afrikahuis
Het Zuid-Afrika Huis aan de Amsterdamse...

China in Europa’s achtertuin
Leo de Haan, rector van het Institute...

Chapeau Zuid-Afrika
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

De grondstoffenrijkdom van Afrika
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

De weerbarstige geografie van Afrika
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

Nog één keer de neo-patrimoniale staat in Afrika
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

Hoe staat het met de armoede in Afrika?
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

Wat is Afrikastudies eigenlijk?
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

Waar ligt Afrika?
Leo de Haan, de nieuwe rector van het...

Kunst in Bamako, een maand Bogolan (III)
Studenten van de opleidingen Beeldende...

Kunst in Bamako, een maand Bogolan (II)
Studenten van de opleidingen Beeldende...

Kunst in Bamako . Een maand Bogolan
Studenten van de opleidingen Beeldende...

nawoord Ethioblog Joep Pelt no. 12 / Joep Pelt in Ethiopië
Nog eenmaal, twee weken na terugkeer in...

Ethioblog Joep Pelt no. 11 / Joep Pelt in Ethiopië
De bekende musicus Joep Pelt is de...

Donne-moi Un Bic !
Sven Jense is a young film- and...

Kokossoep
Mangrove, die een van de vegetaties in...

Route de la Espoir – becoming Africa
Sven Jense is a young film- and...

Seo - het gaat goed, in Mali
Ton en Imelda, een Amsterdams stel van...

IFFR 2009 bewijst bestaansrecht Africa in the Picture
De 38e editie van het Internationaal...

Africa's illegal love
Sybilla Claus, Afrika-redacteur bij het...

Experience of Viafrica staff member in Kenya on last elections
Viafrica Kenya is represented by three...

Van Zanzibari en Verdonk
Vanaf vandaag zou in het Amsterdamse...

Wat te doen met fragiele staten?
ASC directeur Leo de Haan houdt de...

Muzikaal weblog vanuit Mali
Singer-songwriter Joep Pelt die in...

Van het strand naar Asylum Down
"Voetbal, bier en feestjes. Daar gaat...

Akwanga - gekookte yam met tomatensaus
In het noordoosten van Nigeria, ligt...

Koninginnedag bij ANC-verkiezing in Zuid-Afrika? - een reactie
NRC-Handelsblad correspondent Bram...

Verkiezing van een ANC-voorzitter op zijn Koninginnedags
ASC directeur Leo de Haan ziet...

EEN - jongeren op campagne om armoede de wereld uit te helpen
Afgelopen zomer heb ik als vrijwilliger...

AfricAlive: Eindpunt behaald !!
Bogdan - een van de 5 Delftse studenten...

Trans African Highway - Eindelijk Rijden !!! - On the road again
Hans en Doenan - twee van de 5 Delftse...

Bob Denard: de laatste huurling?
ASC directeur Leo de Haan staat stil...

Economische levensduur
Robbert-Jan - één van de 5 Delftse...

Ghana Police Farce (a satire)
Hardly a day passes without a report of...

Geld verdienen aan Mandela
ZAM's hoofdredacteur Bart Luirink stelt...

A walk in the park
Alexander - één van de 5 Delftse...

Koude douche
Doenan - één van de 5 Delftse studenten...

Afrikaanse perikelen
Robbert-Jan - één van de 5 Delftse...

G8 Blues (a satire)
African journalist Femi Akomolafe has...

G8 willen beloftes doorhevelen naar anderen
In Gleneagles twee jaar geleden, kwam...

A Call for Re-Colonization
Reading this article may upset the...

Oudejaarsavond over de Afrikaanse staat
ASC directeur Leo de Haan blikt in zijn...

Madonna's Oliver
In het kerstnummer 2006 van het...

How not to measure poverty
How not to measure poverty: European...

Afro-pessimisten, opgelet!
Volkskrant correspondent Hans Moleman...

De vloek van goud
ASC directeur Leo de Haan geeft zijn...

Jan Pronk moet blijven
…..in Khartoem natuurlijk.ASC directeur...

Kleurrijk Afrika
Is Uw beeld van Afrika zo’n beetje...

Africa, oh, poor Africa!
Africa, oh, poor Africa! Take a look at...

Poverty is not African
A journalist said to the other: “I...


Magazine actueel:
Manecas Costa - alsnog in Nederland - win vrijkaarten
Manecas Costa, zanger, componist en...

Online expositie Afrika-foto's Frits Eisenloeffel
Sinds begin februari 2014 staat op de...

Auteur Helon Habila over Olie op water - korting voor bezoekers Africaserver
Op woensdag 19 februari komt de...

Samen door Mandela: Zondag 15 december 2013 Stadsschouwburg en de Melkweg, Amsterdam
‘Samen door Mandela’ wil met u...

2013 Prince Claus Laureate Ahmed Fouad Negm has passed away
RIP Egyptian poet and this year's...

Vieux Farka Touré in Nederland, winactie voor lezers Africaserver
In november verzorgt Vieux Farka Touré,...

Sites bij deze column:
http://www.niza.nl/detail_page.phtml?&publish=&lang=nl&text00=&text01=&text14=&text10=zamnieuw1&nav=n3d
ZAM

http://msn.anp.nl/msn/nieuws.do?action=article&id=3366568
MSN ANP Nieuws


Processed by Apache Cocoon 2.1.7 in 272 milliseconds.