Botswana Terug naar de Kalahari - tentoonstelling van San-kunst Kunst, 20 Mar 2007

Nxabe

NXABE(Ncg’abe Täse) en andere San (Bushmen) schilders uit Zuidelijk Afrika toont eigentijds werk van de San één van de oudste inheemse volken van Afrika, die voor hun levensonderhoud volledig afhankelijk zijn van traditionele jacht en voedselverzamelen. Het werk geeft een verhalend beeld van het verleden. Er is een groot verlangen naar die tijd in de ongerepte Kalahariwoestijn uit te lezen. Of trots? Motto van de tentoonstelling
door Kaase Joseph (uit: Contemporary San Art of Southern Africa, Kuru Art Project, D’kar, Botswana)
“Eerst geloofden we de dingen die ons verteld werden. Het zal beter worden voor jullie en jullie kinderen, zeiden ze. Ze vertelden ons dat we onze kinderen naar school moesten sturen, zodat zij voor ons konden zorgen, als zij ook geciviliseerd waren, zoals zij die naar school waren geweest en konden lezen en schrijven. We hebben op die dag gewacht. We begrepen het niet altijd, maar we geloofden dat het beter zou worden. Alles dat onze oude mensen ons leerden konden ons niet meer helpen. Nu hebben sommige van onze kinderen de school doorlopen. Ze komen naar huis, en ze kunnen geen werk vinden. Ze kunnen ook niet langer doen wat onze eigen oude mensen ons leerden, omdat ze het land en de dieren niet kennen. Lange tijd waren we boos, en dat zijn we nog steeds. We hebben alles verloren. Ons land en waar we in geloofden. We moeten zelf iets doen. Misschien kunnen we, als we onze eigen school starten, waar onze kinderen onze oude waarden en onze taal kunnen leren, en misschien om te werken met hun handen én hun hoofd, dat we weer kunnen opstaan. Kuru is voor ons. We moeten het zelf doen, dat is wat het woord betekent. Andere mensen zullen ons helpen, maar op een dag zullen onze kinderen het zelf doen, zoals we dat langgeleden ook deden. “

San-volk mag terug naar reservaat
(uit: Trouw, 14-12-2006, door Sybilla Claus)
De oorspronkelijke bewoners van de Kalahari-woestijn mogen terugkeren naar het Kalahari Natuurpark. Het hoog-gerechtshof van Botswana heeft dit gisteren met 2 tegen 1 stemmen bepaald. Met deze verrassende uitspraak fluit het hof de regering terug, die sinds eind jaren negentig 2000 San – vroeger Bosjesmannen genoemd – uit het Kalahari Natuurpark verplaatste. De regering van Botswana, misschien wel de beste van Afrika, lag sinds die tijd juridisch in de clinch met 239 San. Met het afsluiten van waterputten en het staken van voedseluitdeling wilde de regering begin 2003 haar gelijk doordrukken. Wie wilde, mocht blijven, luidde het credo. „Maar dit stond, samen met het intrekken van jacht-vergunningen, gelijk aan een veroordeling tot de hongerdood”, betoogde een van de rechters. Roy Sesana, leider van een San- actiegroep, reageerde uitgelaten op het vonnis. „Ik ga nu naar huis om mijn voorouders te begroeten.” Het is ook een bijzonder vonnis voor het continent, waar onafhankelijke rechtspraak vaak ver te zoeken is. Rechter Dow was in 1998 toegetreden tot het hof, en zei in 2003 tegen Trouw dat „zij vast van plan was haar positie te gebruiken om naar mensen te luisteren die nooit gehoord worden”. In het vonnis stelt Dow nu dat de regering geen rekening heeft gehouden met de kennis en cultuur van de San.

Kuru Art
Sinds 1990 schildert een groep San (Bushmen) kunstenaars in een nederzetting in D’kar (Botswana) eigentijdse kunst die origineel en opvallend is. Eigentijds omdat ze moderne technieken gebruiken, maar het gebruik van de enorm heldere kleuren en de vrijheid van expressie vertonen sterke banden met de rock art die door de voorouders van deze artiesten werd gemaakt . De kunstenaars maken kleurrijke olie en acryl schilderijen op canvas, zwart-wit en kleur linoleum prints, etsen en lithografieën. Deze kunst levert de kunstenaars inkomsten voor hun levensonderhoud. Het streven van Kuru is om de kunstenaars te ondersteunen, maar zich niet te bemoeien met de artisticiteit van de kunstenaars en hen niet in de war te brengen met westerse kunstprincipes.

De Kalahari Support Group
Deze groep werd in maart 1991 opgericht door een aantal Nederlanders, die professioneel betrokken is geraakt bij de ontwikkelingen in het Kalaharigebied binnen Botswana en Namibië. Het karakter van de groep is er een van professionaliteit, gekoppeld aan vriendschap en solidariteit. Er wordt o.a. steun gegeven aan economische bedrijvigheid op het gebied van cultuur (craft) en kunst (prints en olieschilderijen). Er is een dialoog met alle groepen bewoners van de Kalahari. Redactie AS Magazine Op zondag 1 april 2007 is deze tentoonstelling geopend door Fons Olbertz, directeur VVV Zutphen. De tentoonstelling duurt t/m 28 mei 2007


<< naar Magazine