ZAM - dubbelnummer najaar 2007
artikelfotoMozambique
Terapia do amor - Trouwen in Maputo
5 Oct. 2007
Zeer populair: trouwfoto’s maken op het strand van Maputo - foto: Rufus de Vries

Kerken in Maputo zitten vol vrouwen op zoek naar geluk in de liefde. Ze hebben moeite om een goede, betrouwbare man te vinden. De Braziliaanse Pinksterkerk biedt nieuwe hoop, via de veelgeprezen therapie van de liefde.
 
Elke zaterdag is het raak. Door de straten van Maputo, de hoofdstad van Mozambique, rijden toeterende auto's achter de met linten ingepakte auto van het bruidspaar aan. Na de eerste stop bij het Palacio de Casamentos (Huwelijkspaleis), waar het burgerlijk huwelijk voltrokken wordt, rijden de auto's steevast naar het strand om foto's te schieten. Of de foto's worden gemaakt in de Jardim dos Namorados (Tuin van de verliefden), die onlangs helemaal opgeknapt is. Rondom het bruidspaar wordt gedanst en gezongen. Het is de droom van bijna elke vrouw in Maputo om op een dag het Palacio binnen te mogen treden. Om dit moment te bereiken wordt menige strijd gevoerd.

Soms is het bruidspaar al een leven lang samen en zijn er kleinkinderen, maar is het nu pas gelukt om het geld bij elkaar te krijgen. Vele vrouwen echter hebben überhaupt al moeite om een stabiele relatie te krijgen. De vele kerken die in de laatste vijftien jaren zijn opgekomen in de stad, zitten vol met vrouwen die geluk zoeken in de liefde. In een van de grootste kerken in Maputo, een Braziliaanse Pinksterkerk, wordt elke zaterdag de terapia do amor, de therapie van de liefde, gehouden voor alle mensen die gescheiden zijn, een partner zoeken of willen trouwen. Ook al zijn er verschillende mannen te vinden, de meeste bezoekers zijn jonge vrouwen tussen de 16 en 35 jaar.

In de jaren negentig hebben buitenlandse pastors verschillende Pinksterkerken gesticht in Mozambique. De snelgroeiende kerken prediken welvaart, geluk en genezing. Ze zijn fel gekant tegen lokale religieuze rituelen en gebruiken waarin geesten van voorouders een belangrijke rol spelen. Hun nadruk ligt op het geloof in eigen kunnen en succes, waarvoor de hulp van voorouders onnodig is en het geluk zelfs in de weg staat.

Op eigen radio- en televisiezenders getuigen de kerkleden van een succesvol leven. De media zijn voor de kerken belangrijke middelen om mensen te bereiken. Het meest beluisterde radiostation in Maputo is in handen van een pastor, de televisiezender van de Braziliaanse Pinksterkerk is de meest bekeken zender in Maputo. Kerkelijke programma's worden afgewisseld met Braziliaanse soaps en andere programma's.

Toebehoren aan een geest
De drie vriendinnen Ana, Vitoria en Madalena (21, 18 en 17 jaar) zijn vaste bezoekers geworden van de therapie van de liefde. Ze kijken elke dag naar de televisiezender van de Pinksterkerk, onder andere om de Braziliaanse novelas (soaps) te volgen. Ze bespreken de liefdesrelaties van de spelers en dragen, net als de hoofdrolspeelster van de novela die de laatste weken draait, minirokjes. Elke ochtend gaan ze naar de kerk.

Ana vertelt dat ze graag een vriend wil. De vriendjes die ze tot nu toe heeft gehad, lopen weg als zij over trouwen begint. Daarom is ze de terapia do amor gaan bezoeken op zaterdagavond. Eerder had haar moeder haar meegenomen naar een curandeiro (traditionele genezer), maar dat had niet echt geholpen. Ze gaat liever naar de kerk. Bovendien leert ze in de kerk jongens kennen die serieus lijken te zijn. Deze jongens leren van de pastors dat ze trouw moeten zijn aan hun vriendin. Ana wil voorkomen dat ze, net als de hoofdspeelster van de novela, bedrogen wordt door haar vriendje.

Wat is het dat de vrouwen geen man kunnen vinden? Of beter gezegd, niet de juiste man? In de stad doen verhalen de ronde over jonge vrouwen die gestudeerd hebben, uit een rijke familie komen, er goed uitzien en een degelijke opvoeding hebben gehad, maar niet trouwen omdat ze toebehoren aan een geest. Hun ouders hebben hen via een curandeiro weggegeven aan een geest om in ruil daarvoor rijk te worden. Volgens anderen ligt het aan de vrouwen zelf, want de vrouwen van tegenwoordig weten niet meer hoe ze met mannen om moeten gaan. Volgens weer anderen ligt het aan de mannen, die geen respect voor vrouwen hebben. Tijdens de therapie van de liefde spreekt de pastor zowel de mannen, de vrouwen als de geest toe.

Dit keer krijgen de bezoekers bij binnenkomst in de kerk een lik olie op hun vinger. Die olie mogen ze op een van hun ribben smeren om hen te helpen hun alma gemea (tweelingziel, naar de gelijknamige titel van de actuele soap) te vinden. Tijdens de therapie roept de pastor eerst alle vrouwen naar voren die geen partner hebben. Ze moeten hun handen op hun hoofd leggen. Al biddend moeten ze met hun handen over hun lichaam gaan om het slechte uit hun lichaam te verwijderen. Het 'slechte' dat hun geluk in de weg staat, is meestal een geest. Deze begint in sommige vrouwen te praten terwijl ze rillen, gillen en over de grond kronkelen in de kerk.

Gods hulp
Esmeralda, 29 jaar, vertelt dat ze slachtoffer was van zo'n boze geest. Ze heeft net haar vriendje de deur gewezen. Hij had een ander. "Mannen denken hier dat het normaal is om een paar vrouwen te hebben, maar ik pik het niet." Ze heeft haar moeder te veel zien lijden om haar hetzelfde te laten overkomen. Wel zou ze dit jaar graag een kind willen. Maar dat zal vermoedelijk niet meer gebeuren. Esmeralda vertelt dat in haar familie de meeste vrouwen niet trouwen of geen gelukkig huwelijk hebben. In het verleden hebben haar opa en oma in ruil voor zekere krachten en rijkdom, hun kinderen moeten weggeven aan een geest. "Die geest is nog steeds in onze familie", zegt Esmeralda. Haar familie heeft de geest geschenken gegeven zodat hij hen met rust laat. Esmeralda weet nog niet of het heeft geholpen en ze gaat naar de kerk om zich van Gods hulp en bescherming te verzekeren.

Judite, 33 jaar, heeft al twee keer samengewoond en ze heeft een dochter uit haar eerste relatie. Ze vertelt hoe haar laatste man met wie ze zo gelukkig was, is afgepakt door een vrouw uit Beira, de tweede stad in Mozambique. "De vrouwen van daar zijn gevaarlijk", zegt ze. "Laat je man nooit alleen naar Beira reizen, ze gebruiken daar drugs die ze van feiticeiros (heksenmeesters) krijgen om je man gek te maken van hen. Ik ben mijn man kwijt." Ze werd wanhopig van verdriet en de Braziliaanse Pinksterkerk hielp haar om haar verdriet te uiten en hoop te krijgen op toch nog een mooie toekomst. Tijdens de therapie heeft ze haar nieuwe vriend ontmoet. Ondanks wat kleine ruzies zo nu en dan, vertelt Judite, lijkt hun relatie tot nu toe goed te gaan. Daarom gaat ze elke week naar de therapie, om te zorgen dat hun relatie steeds beter wordt. Hij gaat soms mee. "Maar je weet hoe mannen zijn." Linda van de Kamp onderzoekt Pinksterkerken in Mozambique in het kader van het programma The Future of the Religious Past van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).
 
Linda van de Kamp
 
Linda van de Kamp onderzoekt Pinksterkerken in Mozambique in het kader van het programma The Future of the Religious Past van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).


<< naar Magazine


meer foto's voor
Terapia do amor - Trouwen in Maputo: fotofotofotofotofotofoto
SPECIAL: ZAM - dubbelnummer najaar 2007
De beste boeken
Welke Zuid-Afrikaanse romans zijn ten...

Vertalerspassie
Robert Dorsman en Riet de Jong-Goossens...

Nieuwe golf van kunstroof - diefstal in Harare
Een voorbeeld uit de moderne praktijk....

Nieuwe golf van kunstroof - de vloek én de zegening van internet
Diefstal van Afrikaanse kunstschatten...

Amsterdam, Kaapstad, Paramaribo (en weerom)
Kaapstad en Paramaribo zijn tegelijk...

In het land van melk en honing - Nederlanders in Stellenbosch
In het najaar is op Nederland 2 de...


Meer in Mozambique:
Online expositie Afrika-foto's Frits Eisenloeffel
Sinds begin februari 2014 staat op de website van het IISG een online expositie...

2 winacties Tropentheater voor bezoekers Africaserver - JuJu en Tidziwani Bandi
2 sprankelende Afrikaanse concerten, in april in het Tropentheater in...

Muziek voor alle zintuigen - nieuw album Neco Novellas
Mozambikaan Neco Novellas is terug met een nieuw album. Drie jaar geleden...


Magazine actueel:
Julidans - South African choreographer and dance company from Senegal
"At the same time we were pointing a...

Coup Fatal- uitbundige muziektheatrale ode aan de ‘sapeurs’ van Kinshasa (Congo)
Van 16 t/m 18 juni presenteert het...

Manecas Costa - alsnog in Nederland - win vrijkaarten
Manecas Costa, zanger, componist en...

Auteur Helon Habila over Olie op water - korting voor bezoekers Africaserver
Op woensdag 19 februari komt de...

Samen door Mandela: Zondag 15 december 2013 Stadsschouwburg en de Melkweg, Amsterdam
‘Samen door Mandela’ wil met u...


Sites bij dit artikel:
Mozambique
hyperlinks index Africaserver


Processed by Apache Cocoon 2.1.7 in 70 milliseconds.