Arts | Politics | Economy | Education & Sciences20 Nov 2017
artikelfotoSouth Africa
Jazzvibe in Kaapstad
Arts, 10 Mar. 2009 - Join
Cape Town Jazz Festival - Ernest Mothle

Nelson Mandela stelde ooit dat muziek de redding van zijn volk moest zijn. Waarschijnlijk één van de redenen waarom je in Zuid-Afrika tegenwoordig de meeste muziekstijlen van heel Afrika vindt.
In Kaapstad valt vooral de florerende jazzscene op.
 
Zomaar een dinsdagavond in oktober. Kaapstad bloeit, de lente laat zich steeds meer gelden. Tijd om de jazzcultuur onder de loep te nemen. Na vele enthousiaste verhalen over het scala aan jazzcafés en natuurlijk het Cape Town Jazz Festival (voorheen North Sea Jazz, net als de grote broer in Den Haag) is het tijd om de eveneens opbloeiende jazzcultuur aan den lijve te ondervinden. Ik heb afgesproken met Dan Shout, een 27-jarige saxofonist van Namibische ouders, die nu woonachtig is in Kaapstad. Er staat vanavond een zogenaamde jazzgigg op het programma. Dan zal daar zijn kunsten op de saxofoon vertonen. Hij haalt me op in zijn Opel Kadett die zo oud is dat we die in Nederland bijna niet meer zien. Of ik even goed op wil letten dat zijn saxofoon niet achteruit de auto valt, de achterklep zit wat losjes. 'Ik neem geen moeite meer om een mooie auto te kopen, door de autodieven hier is dit al mijn vierde wagen. Welkom in Kaapstad.'

Echte muziekcultuur
Al tijdens de rit naar de bar waar het jazzoptreden plaatsvindt, vertelt Dan me van alles over de jazzscene in Kaapstad en zijn leven als muzikant. 'Ik heb ooit voor 100.000 man gespeeld in Parijs. Dat was met Johnny Clegg, een grote artiest in Zuid-Afrika die vooral bekend staat om zijn Zulu rockmuziek. Het is fantastisch om met hem te spelen, maar ik leg me momenteel vooral toe op jazzmuziek. Deze stad is fantastisch voor mensen als ik, er heerst een echte muziekcultuur. Er zijn hier vijf bigbands. Zo'n bigband bestaat soms wel uit 17 mensen. Vaak delen ze bandleden. Dat is ook wat ik doe, ik ben een soort freelance saxofonist.'

Vanaf de hoofdweg die over de flank van een berg loopt, kijken we neer op de door miljoenen lampjes verlichte stad. 'Zie je dat grote zwarte gebouw?', wijst Dan. 'Helemaal bovenin zit de club Hemisphere, één van de meest prestigieuze clubs hier. Ik heb er vaak gespeeld, van bruiloften tot feesten van Marlboro en Lucky Strike. Jazz kan zich overal mee identificeren. De club waar we nu heengaan is wat kleiner, maar daarom niet minder bruisend.'

Dat daarvan geen woord gelogen is, blijkt later. Osaka aan Kloof Street zit stampvol. Wat vooral opvalt, is de verscheidenheid aan mensen. Blanken, zwarten en kleurlingen gaan hand in hand en zijn op geen uitzondering na stijlvol gekleed. Meteen bij binnenkomst voel ik de vibe die zo kenmerkend is voor de jazzscene hier. Osaka doet luxe aan, zo ook het eten en de drankjes die ik samen met Dan neem, voorafgaand aan zijn optreden. 'Jazzmuziek en lekker eten gaan hand in hand', zegt hij.

Uitbundig bedankt

Iedereen kent hem en hij is duidelijk gezond gespannen voor wat komen gaat. Een echt podium ontbreekt, ook dat geeft aan hoe dicht jazz bij het volk staat. Een paar caipirinha's verder - een cocktail, bier drinkt het publiek bijna niet - begint Dan aan zijn saxofoonsolo's. Geflankeerd door een verlichte boom die midden door Osaka groeit, speelt hij de sterren van de hemel en het publiek geniet dan ook zichtbaar. Een paar uur later worden de drummer, toetsenist, gitarist, bassist en natuurlijk de saxofonisten uitbundig bedankt door de toeschouwers. Ik weet nu eindelijk hoe die Kaapstadse 'jazzvibe' voelt.

Vele complimenten en praatjes later legt Dan na zijn optreden verder uit waarom Kaapstad zo geschikt is voor jazzmuziek. 'Er is hier veel toerisme. De vele restaurants, hotels en bruiloften zijn zeer geschikt voor ons. In bijvoorbeeld Johannesburg en Durban is het allemaal wat zakelijker. Jazz is oorspronkelijk van de gekleurde gemeenschap en die kleurlingen vind je in Kaapstad nog veel. Verder is Kaapstad erg makkelijk op het gebied van livemuziek. Er zijn zo veel plaatsen waar je kunt optreden, elke avond is er wel een gigg als deze. Het is zoals ze zeggen 'one big family', iedereen steunt elkaar. Als je in Amerika goed bent als jazzmuzikant, is er altijd wel iemand beter. Hier merk je die competitie veel minder en dat komt de muziek ten goede. Bijkomend feit is dat je, vooral in de context van deze economie, als professioneel jazzmuzikant best een aardige boterham verdient.'

Springlevend
Waar de kweekschool van jazztalent in Kaapstad zich bevindt, kom ik een paar dagen later achter; enkele kilometers verderop op de Music School van de Universtity of Cape Town. De faculteit is in heel Zuid-Afrika beroemd om haar kwaliteit op muziekgebied. De 22-jarige Nicky Shrire doet hier haar vocale jazzexamen. Met dit examen sluit ze de bachelor af. Haar grote droom is een toekomst in de jazzwereld van New York. 'Ik ben geboren in Londen en toen ik vijf jaar was verhuisden we naar Zuid-Afrika. Ik wilde altijd al de muziekwereld in, leerde jong piano en saxofoon spelen en ook op de middelbare school was ik altijd bezig met muziek. In die zin was het een logische stap om hier te gaan studeren. Tegenwoordig doe ik veel jazzgiggs en ik heb ook wat recordings op mijn naam staan. Ik verdien er dus al wat geld mee. De jazzwereld hier is springlevend, maar ook kleinschalig. Iedereen kent elkaar. In mijn ogen is er juist te weinig competitie, vandaar dat ik mijn master in de Verenigde Staten wil volgen. Dat zal niet eenvoudig zijn, vooral niet als vocalist. Toch is mijn niveau al vrij hoog, voornamelijk dankzij de musicschool hier. Ooit wil ik net zo goed worden als Nancy Wilson (Amerikaanse jazz-zangeres met meerdere Grammy's op haar naam, jv), mijn grote voorbeeld. Met mijn Kaapstadse achtergrond heb ik al een streepje voor in Amerika, dus misschien kom ik ooit zo ver', besluit ze hoopvol.
 
Jochem Vreeman
 
Cape Town Jazz 2009, de tiende editie, vindt 3 en 4 april plaats. In het programma 40 musici, met name uit Zuid-Afrika en de Verenigde Staten maar ook uit andere landen, sommige misschien minder bekend, anderen van wereldfaam. Hugh Masekela viert zijn zeventigste verjaardag op het podium. Rond het festival allerlei andere activiteiten, zoals jazzworkshops op scholen en andere kinderactiviteiten, master classes en op 1 april het grote openlucht community concert op Greenmarket Square.

Dit artikel verscheen oorspronkelijk in het tijdschrift Join, dat wordt gemaakt in het kader van Beyond (y)our World. Dit project van lokaalmondiaal biedt studenten Journalistiek de mogelijkheid om naar een ontwikkelingsland te reizen. Daar maken ze kennis met het land, bezoeken media-instellingen en ontwikkelingsorganisaties. De studenten doen ter plekke research voor een artikel of een televisie- of filmreportage. Bij thuiskomst maken de studenten Join, dat op HBO's wordt verspreid. Meer informatie: www.beyondyourworld.nl.

'Jazzvibe in Kaapstad' verscheen in het nummer van maart 2009, 'Het nieuwe en jonge Zuid-Afrika', gemaakt door studenten van de Christelijke Hogeschool Windesheim in Zwolle. Zij maakten ook het nummer van december 2008, 'Kaapstad Special'. Voor eerdere nummers gingen onder meer studenten van de Fontys Hogeschool Journalistiek in Tilburg naar Uganda en Rwanda (oktober 2008) en studenten van de Hogeschool van Utrecht naar Botswana en Ghana (juni 2008).

Met uitzondering van de foto van Dan Shout zijn de foto's bij dit artikel op Africaserver Magazine afkomstig van de website van Cape Town Jazz.


<< to Magazine


more images for
Jazzvibe in Kaapstad: fotofotofotofotofotofoto
More in Arts:
Africa's Women Artists, a Growing Voice
Claudine Pommier sat on a stool in the...

Francis Kéré - Philosopher, Activist, Architect
One of the most remarkable articles in...

Jews of Nigeria - interview with filmmaker Jeff Lieberman
An image of a hut in the African forest...


More in South Africa:
Art and the hell of the African underworld at Holland Festival - Interview with Brett Bailey
For the past 14 years, the South African director Brett Bailey and his company...

A Zimbabwean refugee camp in a downtown Jo'burg church
Three weeks ago I visited the Methodist Church of Southern Africa in downtown...

Thesis on Sexual Violence Against Lesbian Women in South Africa
South Africa was the first state worldwide that placed sexual orientation under...


Currently in the magazine:
Magisch Afrika - maskers en beelden uit Ivoorkust
Magisch Afrika, een schitterende...

Julidans - South African choreographer and dance company from Senegal
"At the same time we were pointing a...

Coup Fatal- uitbundige muziektheatrale ode aan de ‘sapeurs’ van Kinshasa (Congo)
Van 16 t/m 18 juni presenteert het...

Manecas Costa - alsnog in Nederland - win vrijkaarten
Manecas Costa, zanger, componist en...

Online expositie Afrika-foto's Frits Eisenloeffel
Sinds begin februari 2014 staat op de...

Auteur Helon Habila over Olie op water - korting voor bezoekers Africaserver
Op woensdag 19 februari komt de...


Sites for this article:
Beyond y(our) world, lokaalmondiaal, Join
http://www.beyondyourworld.nl/

Cape Town Jazz Festival
http://www.capetownjazzfest.com/

Music
hyperlinks index Africaserver

South Africa
hyperlinks index Africaserver


Processed by Apache Cocoon 2.1.7 in 225 milliseconds.